اتیسم و درمان نوک پنجه راه رفتن

چکیده:

یکی از علائمی که اکثر والدین کودکان مبتلا به اتیسم به آن اشاره می کنند نوک پنجه راه رفتن کودکشان است .هرچند که این نوک پنجه راه رفتن نمی تواند به طور معمول به کودک اتیستیک آسیب رسان باشد ولی باز والدین به این امر واکنش نشان می دهند و می خواهند این رفتار بر طرف گردد.


301397/2
اتیسم و درمان نوک پنجه راه رفتن
درمان نوک پنجه راه رفتن در مبتلایان به اُتیسم(اوتیسم)
مهدی فولادگر(مسئول فنی و صاحب امتیاز مرکز اُتیسم اردیبهشت و مدیر گروه پژوهشی اردیبهشت)
 

نوک پایی رفتن کودک مبتلا به اُتیسم(اوتیسم) چیست؟
نوک پایی رفتن به عنوان راه رفتن بر روی پنجه های پا یا قرار ندادن پاشنه پا در زمان راه رفتن بر روی زمین  در اکثر مواقع تعریف میشود.نوک پایی راه رفتن در مراحل یادگیری راه رفتن در سنین پایینتر میتواند امری عادی و طبیعی باشد.ولی در حدود 18 ماهگی به بعد رفتار راه رفتن روی نوک پنجه پا را میتوان جدی تر مورد بررسی قرار داد.
راه رفتن بر روی پنجه پا عموما در کودکان اتیستیک دیده می شود. این کودکان بطور معمول توانایی راه رفتن بر روی کف پای خود را دارند ولی ترجیح می دهند که بر روی پنجه یا نوک پای خود راه بروند. برای بسیاری از کودکان اتیستیک راه رفتن بر روی پنجه پا مشکلی ایجاد نمی کند ولی این امر باعث ایجاد یک رفتار منحصر به فرد وتوجه برانگیز توسط مبتلایان به اتیسم(اوتیسم) میگردد و باعث میگردد که والدین یا درمانگران بر روی آن تمرکز کنند و در تلاش برای برطرف نمودن آن شوند با اینکه این رفتار هیچگونه آسیبی به کودک مبتلا به اتیسم(اوتیسم) نمی رساند.
علل راه رفتن کودک مبتلا به اتیسم بر روی پنجه پا چیست؟
راه رفتن بر روی پنجه پا که همچنان تا بعد از 18 ماهگی ادامه دارد می تواند در اثر :
  • سفتی در تاندون آشیل و عضلات ساق پا باشد
  • عادت کردن به این نحوه راه رفتن درمرحله یادگیری راه رفتن
  • داشتن احساس خوبی از راه رفتن بر روی پنجه
  • مشکل در جهت گیری فضایی(اینکه نمی دانند بدنشان در چه موقعیتی قرار دارد)
  • احساس بیش حسی در پاها
  • فقر حس پروپریوسپتیو(توانایی اینکه ما بدانیم بدنمان در فضا در چه موقعیتی قرار دارد)به همین علت راه رفتن بر روی نوک پنجه احساس کنترل و امنیت بیشتری برای کودک مهیا می کند.
  • موقعیت نامناسب پا(به داخل یا به خارج قرار دادن پا به شکل عدد 7 یا 8 یا بر روی لبه خارجی پا ایستادن) باعث احساس امنیت بیشتر می شود.
 
چرا اغلب کودکان اتیستیک(اوتیستیک) بر روی پنجه پا راه می روند؟
پاسخ به این سوال را نمی توان با اطمینان کامل داد ولی ارتباطاتی بین مشکلات راه رفتن و دیگر مشکلات عصبی مانند تاخیر در گفتار و مهارتهای حرکتی ظریف وجود دارد که باز هم این میتواند به علت داشتن حس عمقی کم یا بیش حسی در پاها باشد.
آیا راه رفتن روی نوک پنجه پا واقعا یک مشکل است؟
راه رفتن روی پنجه به خودی خود مشکلی ندارد.ولی کودکی که بر روی پنجه راه می رود بایستی توسط یک فیزیوتراپیست برای کوتاهی تاندون پاشنه پا مورد معاینه قرار گیرد.همچنین می بایستی نحوه راه رفتن کودک بدون کفش پاشنه دار نیز مورد بررسی قرار گیرد.
  • کودک مبتلا به اتیسم(اوتیسم), که مشکل کوتاهی تاندون آشیل پا را ندارد یا اینکه از نظر وضعیت پا در شرایط مطلوبی به سر می برد اصلاً نیازی به درمان یا عمل جراحی ندارد.راه رفتن نوک پنجه بیشتر والدین کودک مبتلا به اتیسم(اوتیسم) را به زحمت می اندازد تا خود کودک را.این مشکل بیش از آنچه برای کودک دردسر ساز باشد و اورا اذیت کند به خاطر جنبه های دیداری و جلب توجه دیگران بیشتر والدین را آزار می دهد
  • کودک اتیستیکی(اوتیستیک) که کوتاهی در تاندون آشیل پا دارد می بایستی تمارینی که موجب کشیدگی در این تاندون  می گردد با او کار شود.برای این منظور به بخش چه کارهایی میتوان انجام داد بروید.
  • کودکی که پاهایش در وضعیتی مناسب قرار ندارد الزاما میبایستی توسط یک متخصص ارتوپدی مورد ارزیابی قرار گیرد و احیاناً اروتز هایی برای کفشهایش دریافت کند.
 
برروی پنجه پا راه رفتن میتواند منجر به چه مشکلاتی گردد؟
عموماًکودکان متبلا به اتیسم(اوتیسم) که بر روی پنجه پا راه می روند تاندون آشیل آنها به اندازه کافی انعطاف پذیری دارد که بتوانند کف پای خود را بر روی زمین بگذارند ولی اکثرا ترجیح می دهند که بر روی پنجه پا راه بروند.این بر روی پنجه پا راه رفتن به خودی خود مشکل ساز نیست اما می بایستی بر روی آن نظارت داشت زیرا ممکن است مشکلات بالقوه ای وجود داشته باشد که با این نوع از رفتار تبدیل به بالفعل گردد.البته می بایستی اذعان نمود که این مشکلات جزئی هستند و در مواردی ارزش صرف هزینه و زمان برای درمان وجراحی را ندارند و به این مهم نیز می بایستی توجه نمود که کودکان مبتلا به اتیسم(اوتیسم) اغلب توانایی تحمل درمانهایی مانند کشیدگی تاندون یا پوشیدن اروتز را ندارند.
راه رفتن بر روی پنجه پا میتواند به طور بالقوه منجر به .....
  • سفت شدن تاندون آشیل گردد
  • وضعیت و موقعیت نامناسب پاها گردد(به داخل  یا به خارج کشیده شدن پا ها )که در صورت شدید بودن ان نیز میتواند منجر به مشکلاتی در زانو و مفاصل پا گردد.در اینجا اروتز میتواند به اصلاح این وضعیت کمک کند.
چه کاری میتوان انجام داد؟
دوباره  یادآوری می کنم که اکثراً کودکان مبتلا به اتیسم(اوتیسم) که بر روی پنجه پای خود راه می روند نیازی به درمان برای این امر ندارند.این بر روی پنجه راه رفتن بیشتر برای والدین ناراحت کننده است تا برای کودک مبتلا به اتیسم(اوتیسم). به هر حال برخی راهکارها از این قرارند:
  • کشش- اگر کودک شما دچار انقباض در تاندون پا است کشش میتواند به او کمک کند.کشش در صورت اکتیو بودن میتواند بسیار تاثیر گذار تر باشدولی در صورت انجام کشش به صورت منفعل نیز میتوان آن را به راحتی انجام داد.
  • فعالیتهای پروپریوسپتیو- انجام فعالیتهایی که موجب ایجاد حس عمقی در پاها می گردد مانند راهپیمایی ,جهیدن و پریدن روی پا,بالا و پایین پریدن روی ترامپولین.
  • اروتز-درصورتی که کودکتان نیاز به اصلاح موقعیت پاها داشته باشد.
کشش های منفعل
  • در حالتی که کودک اتیستیک(اوتیستیک) نشسته یا خوابیده است  با گرفتن پاشنه پای اوانگشتان   پای او را به سمت ساق پای او خم کنید. سپس زانوی او را به سمت شکم خم کرده و 30 تا 60 ثانیه منتظر بیمانید.سپس با پای مخالف شروع کنید.
  • از کودک مبتلا به اتیسم(اوتیسم) خودبخواهید که به سطح مسطح و محکمی تکیه دهد و در زمان تماشای تلویزیون پاهای خود را دراز کند به صورتی که پاشنه پا و ساق پا درحالت 90 درجه قرار گیرد.
  • پوشیدن  اسپیلنت های کششی  که توسط فیزیوتراپ متخصص ساخته شده درزمان خواب .
  • روبه روی کودک مبتلا به اتیسم(اوتیسم) خود بنشینید وکف پاهای خودرا به همدیگر بچسبانید بدون اینکه پاها خم شود دستان همدیگر را بگیرید و شروع به عقب و جلو کشیدن یکدیگر کنید. در این حین میتوانید شعر و ترانه های کودکانه نیز بخوانید.
  • کودک مبتلا به اتیسم(اوتیسم) خود را تشویق به راه رفتن از سطوح شیب دار یا رمپ کنید
  • کودک مبتلا به اتیسم(اوتیسم) را تشویق به هل دادن اشیاء سنگین مانند چرخ دستی خرید کنید
  • درمقابل کودک مبتلا به اتیسم(اوتیسم) خود زانو بزنید ,از او بخواهید کف دست خود را بر روی کف دست شما قرار دهد و خودش را به سمت شما خم کند به صورتی که انگار وزن هود را بع روی شما بیندازد. ولی مراقب باشید که این تمرین در صورتی صحیح است که کف پای کودک از زمین جدا نگردد.
سعی کنید راه رفتن حیوانات را تقلید کنید
  •  راه رفتن فیل.سعی کنید با کودک مبتلا به اتیسم(اوتیسم) خود مانند یک فیل دستان و پاهای خود را به زمین بچسبانید و راه بروید به این معنی که در زمان راه رفتن کف دستان و پاهای خود را به زمین بکوبید و سر خود را بالا  نگه دارید
  • راه رفتن خرس را تقلید کنید به صورتی که دستها و پاها درتماس کامل با کف زمین باشند و کمرتان صاف باشد.
هل دادن دیوار
از کودک مبتلا به اتیسم(اوتیسم) خود بخواهید در مقابل دیوار بایستد و یک پای خود را عقب قرار دهد و یک پا را جلو و در این حالت شروع به هل دادن دیوار نماید.
کشش نشسته
از کودک مبتلا به اتیسم(اوتیسم) خود بخواهید بر روی زمین بنشیند و پاهای خود را دراز کند.و با استفاده از یک نوار 7 سانتی که بر روی کف پای خود قرار داده است پا  و انگشتان خود را به سمت ساق پا بکشد. این تمرین را می توان با هر دو پا نیز انجام داد.
اسکوتر برد
 از کودک مبتلا به اتیسم(اوتیسم) خود بخواهید که بر روی اسکوتر بنشیند و بدون استفاده از دستان خود اسکوتر را به حرکت در اورد.در استفاده از اسکوتر کودک اجباراً از پاشنه پا نیز استفاده می کند.برای بهتر انجام شدن این تمرین میتوانید آن را به صورت مسابقه ای انجام دهید.
اگر فرزند اتیستیک شما مشکل تنگی تاندون آشیل شدید دارد و به تمرینات کششی پاسخ نمی دهد میتوانید از یک فیزیوتراپیست یا یک ارتوپدیست کمک بگیرید و احتمالا از درمانهایی مانند تزریق بوتاکس ,سریال کستینگ(موجب افزایش حرکات مفصلی و کاهش اسپاسم در عضلات پا میگردد)وعمل جراحی استفاده کنید.
1-بوتاکس نوعی ماده سمی است که به طور موقت موجب فلجی در تاندون پا میگردد و همین امر میتواند به کودک مبتلا به اتیسم(اوتیسم) کمک کند تا کشیدگی بیشتری به پاهایش دهد و با قرار دادن پاشنه پا بر روی زمین راحت تر راه برود. اثر این تزریق تا دو هفته ماندگار است.
2-سریال کستینگ- شامل قرار دادن یک قالب بر روی پای کودک مبتلا به اتیسم(اوتیسم) است که برای یک هفته به کشیدگی عضلات کمک می کند .این قالب گرفته شده را میتوان بیشترازچندین بار استفاده نمود.
3-عمل جراحی-تنها یک متخصص ارتوپدیست میتواند تصمیم بگیرد که کودک مبتلا به اتیسم(اوتیسم) برای افزایش انعطاف پذیری تاندون پاشنه پا نیاز به عمل جراحی دارد یا نه.دراین عمل بخشی از عضله پا برای بلند تر شدن مورد جراحی قرار می گیرد و پای کودک برای چند هفته در قالب قرار می گیرد.
(حق نشر و چاپ این مطالب برای نویسنده محفوظ است و هر گونه کپی برداری و یا انتشار بدون اجازه ممنوع است)
(استفاده از کلیه مطالب این سایت بدون اجازه و ذکر نام ممنوع است)
 
 

  
 
 
 
 

مطالب مرتبط